15 lat z pasją! XV-lecie Nagrody Zaufania Złoty OTIS 2003-2018

EDUKACJA * PROFILAKTYKA * WSPÓLNA PRACA * SZACUNEK

W ciągu kilkunastu lat Nagroda Zaufania „Złoty OTIS” stała się dla pacjentów, farmaceutów, lekarzy, diagnostów laboratoryjnych oraz firm farmaceutycznych i mediów wiarygodną inicjatywą społeczną. To te środowiska połączonymi siłami przeprowadziły pięć Społecznych Akcji Profilaktycznych, które na trwałe zmieniły kilka obszarów polskiej ochrony zdrowia. Z bezpłatnych badań skorzystało łącznie prawie 25 tys. osób. Nazwy kolejnych działań: „Uwaga nerki!”, „Nie mam HCV!”, „Kostka-Ramię. Stop Udarom i Amputacjom!” czy polsko-ukraińskich badań przesiewowych „Cukrzyca. Wygrajmy razem!” i „Sprawdź cholesterol u dziecka!” kojarzą się jako kroki milowe profilaktyki konkretnych schorzeń.

Pierwsze statuetki Nagrody Zaufania „Złoty OTIS 2003” wręczyliśmy w 2004 roku. „Złoty OTIS” był pierwszym wyróżnieniem konsumenckim na rynku farmaceutycznym w Polsce. Pacjenci wybierali – najlepsze ich zdaniem – produkty dostępne w aptekach bez recepty. Ale żeby wybierać i głosować, musieli przeczytać materiały informacyjne i edukacyjne o lekach. I o to wówczas chodziło pomysłodawcom i Kapitule Nagrody.

Już od pierwszej edycji rozpoczęło się budowanie środowiska Nagrody Zaufania przez wspólne działania służące edukacji zdrowotnej prowadzone przez lekarzy, farmaceutów, diagnostów laboratoryjnych, dziennikarzy medycznych i firmy farmaceutyczne. Wspólnie pracujemy już piętnaście lat.

Adres: Warszawa, ul. Karowa 31

18 maja 2004 r. w budynku Polskiego Towarzystwa Higienicznego wręczyliśmy pierwsze statuetki i przedstawiliśmy filozofię Nagrody Zaufania. Zorganizowaliśmy uroczystość w miejscu, w którym pod koniec XIX w. ludzie polskich elit zaniepokojeni stanem zdrowia Polaków, m.in. pisarz Bolesław Prus i dr Władysław Biegański, stworzyli społeczną organizację w celu krzewienia nowej idei – przestrzegania zasad higieny w życiu codziennym. Pozytywiści stworzyli dzieło nowe, zgodne z duchem tamtych czasów, a imponujący gmach istniejący do dziś wybudowali ze składek członków Polskiego Towarzystwa Higienicznego. W tym historycznym miejscu, ogłosiliśmy powstanie „Złotego OTISA” – symbolu współczesnej wersji XIX-wiecznego pozytywizmu warszawskiego.

„Pomóż, bo możesz. Zróbmy to wspólnie”

W 2005 roku wręczyliśmy Nagrody Zaufania „Złoty OTIS 2004” i ogłosiliśmy społeczne cele naszej pracy: zaczęliśmy zbierać fundusze na budowę Centrum Edukacyjno-Terapeutycznego Amazonek przy Instytucie Onkologii na ul. Roentgena oraz na dofinansowanie zakupu implantu ślimakowego dla Julci Sałgut, pacjentki prof. Henryka Skarżyńskiego. Licytacja znakomitej rzeźby Włodzimierza Pytkowskiego „Wenus Amazonek”, przyniosła kilkadziesiąt tysięcy złotych. Oceniamy, że do dnia ukończenia i wyposażenia budynku Centrum Amazonek (2007/2008), dochody z licytacji przechodzącej z rąk do rąk „Wenus” przekroczyły milion złotych – zwycięzca licytacji przekazywał oryginał Wenus na kolejne aukcje Amazonek, sam zachowywał miniaturkę na pamiątkę.

Pierwsza Międzynarodowa

Prof. Daniel Krywczenia (w środku) – laureat I Międzynarodowej Nagrody Zaufania (2006)

Jerzy Giedroyc, redaktor paryskiej „Kultury”, zawsze wiele uwagi poświęcał Ukrainie i wschodnim sąsiadom Polski. Przekonywał, że ważne są nie tylko kontakty polityków, ale przede wszystkim zwykłych ludzi. Podkreślał, że należy wspólnie tworzyć, a nie zamykać się w kręgach historycznych rozpamiętywań i uprzedzeń. Poglądy te były bliskie również Kapitule, która pierwszą Międzynarodową Nagrodę Zaufania „Złoty OTIS 2006” przyznała Stowarzyszeniu Chirurgów Dziecięcych Ukrainy. Dzięki pomocy środowiska Nagrody Zaufania i licytacji rzeźby „Zegar Życia” Włodzimierza Pytkowskiego, kupiliśmy pierwszy tej klasy specjalistyczny endoskop dla dziecięcego szpitala na Ukrainie. Przekazaliśmy go nie bez trudu prof. Danielowi Krywczeni – zdobycie zezwoleń na przewóz do Kijowa zajęło nam prawie rok.

Mamy Gmach!

19 kwietnia 2007 odbyło się uroczyste otwarcie Centrum Edukacyjno-Terapeutycznego przy warszawskim Centrum Onkologii. Jego budowę, dzięki inicjatywie i wsparciu Kapituły Nagrody Zaufania, zakończyło Stowarzyszenie „Amazonki” Warszawa-Centrum. Nasi Goście mogli dołożyć swoją cegiełkę na niezbędne wyposażenie Centrum, wyniki licytacji obrazów malowanych przez osoby chore na schizofrenię, podopiecznych krakowskiego Stowarzyszenia Na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej były większe od naszych marzeń.

Nagrody Wdzięczności

Międzynarodową Honorową Nagrodę Zaufania „Złoty Otis 2007” otrzymała Fundacja Bethel (Von Bodelschwinghsche Anstalten Bethel-Bielefeld), która współpracuje z polskimi psychiatrami od 1987 roku, realizując programy propagujące pozaszpitalną terapię środowiskową dla osób chorych psychicznie. To dzięki niej powstał słynny „Pensjonat u Pana Cogito” w Krakowie. Drugą Międzynarodową Nagrodę Zaufania otrzymała organizacja Manche-Sud – Pologne, założona przez dr. Luisa Giovanoniego, która od 1982 roku wysłała do Polski 7 konwojów z pomocą charytatywną dla mieszkańców okolic Płocka. Ksiądz Stanisław Koronkiewicz przekazał też francuskim Laureatom medal Episkopatu Polski, który przechowywał przez 20 lat.

Pięciolecie budowania

Ewa Błaszczyk – Fundacja A kogo? (2008)

Pięciolecie. Jubileuszowa edycja w 2008 roku podjęła kolejne inicjatywy, tym razem na rzecz Fundacji „Akogo?” oraz Stowarzyszenia „Niebieski Parasol”. W czasie uroczystości odbyła się aukcja przedwojennego budzika. Fundusze z licytacji zasiliły konta Fundacji „A kogo?” oraz Stowarzyszenia „Niebieski Parasol”.

– Obecnie ratuje się życie, a po trzech miesiącach stawia się na dziecku krzyżyk. To po co było to życie ratować? W stanie śpiączki po niedotlenieniu mózgu pierwsza poważniejsza infekcja kończy się śmiercią. W szpitalu proponują hospicja, które są miejscem do godnego umierania, a nie ratowania – mówiła Ewa Błaszczyk.

„Uwaga nerki!”

Z inicjatywy Nagrody Zaufania „Złoty OTIS 2009” i prof. Bolesława Rutkowskiego, krajowego konsultanta ds. nefrologii, została zorganizowana akcja „Uwaga nerki!”. W jej ramach rozdano 4 tys. zaproszeń na bezpłatne badania na obecność kreatyniny we krwi oraz określenie wskaźnika eGFR. Badania te pozwalają wykryć chorobę nerek we wczesnym stadium. Akcja była kontynuowana w 2010 roku i stała się największym badaniem przesiewowym w historii polskiej nefrologii. Dzięki niej upowszechnił się wskaźnik eGFR w 99,9 proc. polskich laboratoriach (na początku akcji korzystało z niego około 40 proc.).

– Przewlekła choroba nerek (PChN), jak wykazały badania prowadzone w różnych regionach świata, występuje bardzo często i dotyczy 6-15 proc. populacji w różnych krajach. Oznacza to, iż na całym świecie choroba ta dotyczy około 600 mln osób, a w Polsce odpowiednio ponad 4 mln obywateli. Jest to zatem istotny problem z punktu widzenia epidemiologicznego oraz zagrożenia rozwojem schyłkowej niewydolności nerek – wyjaśniał prof. Bolesław Rutkowski,

Drugi krok na wschód

IV Międzynarodowa Nagroda Zaufania – prof. Aleksander Mrochek i jego uczniowie z Mińska (Białoruś) (2009)

Profesor Aleksander Mrochek z mińskiego Krajowego Centrum Naukowo-Klinicznego „Kardiologia” został laureatem Honorowej Międzynarodowej Nagrody Zaufania „Złoty OTIS 2009” w uznaniu wysiłku, jaki wkłada, by przeprowadzić pierwszy na Białorusi zabieg przeszczepu serca. Dzięki Nagrodzie Zaufania, dwaj młodzi lekarze specjaliści przyjechali z Mińska na dwutygodniowe szkolenie do Polski, które odbyły się w Instytucie Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego oraz w Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnym Poltransplant.

Choroby Nerwowo-Mięśniowe do rehabilitacji

w 2010 roku Kapituła przekazała list do minister zdrowia Ewy Kopacz podpisany przez ponad 20 tys. osób. Prosiliśmy o wpisanie chorób nerwowo-mięśniowych (rdzeniowego zaniku mięśni i dystrofii mięśniowej Duchenne’a) do ministerialnego wykazu chorób przewlekłych, aby umożliwić refundację rehabilitacji chorych dzieci.
– Podstawową metodą leczenia jest rehabilitacja, która utrzymuje mięśnie w dobrym stanie. Jeśli choroba wejdzie w zaawansowaną, ostrą fazę, konieczne jest wspomaganie oddychania i odżywiania, co przedłuża pacjentowi życie – mówiła dr Anna Kostera-Pruszczyk z Katedry i Kliniki Neurologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.
Choroby nerwowo-mięśniowe nie są w Polsce uznawane za przewlekłe. Z tego powodu pacjenci nie mają zapewnionej systematycznej refundowanej rehabilitacji. Byliśmy dumni z zebrania 20 000 podpisów. Redaktor Małgorzata Wiśniewska nakręciła wstrząsający film o jednym z małych pacjentów.

23 uratowane życia

Kapituła Nagrody, wraz z Krajową Izbą Diagnostów Laboratoryjnych (KIDL), ogłosiły w 2011 roku rozpoczęcie społecznej akcji profilaktycznej „Nie mam HCV!”. W 30 miastach w Polsce zostały przeprowadzone bezpłatne badania, mające na celu wykrycie obecności wirusa HCV powodującego wirusowe zapalenie wątroby typu C. Celem akcji było społeczne wsparcie Pilotażowego Programu Profilaktyki Zakażeń HCV „Stop! HCV”. Pulę 4 tys. badań pacjenci wykorzystali w ciągu 20 minut od rozpoczęcia akcji. Uratowaliśmy życie 23 osobom, które nie wiedziały, że są zarażone.

„Cukrzyca. Wygrajmy razem!” Polska-Ukraina

Nagroda Zaufania „Złoty OTIS” po raz pierwszy w swojej dziewięcioletniej historii zagościła na Ukrainie. 30 marca 2012 r. odbyła się w Kijowie ceremonia wręczenia Honorowych Nagród Zaufania ukraińskim laureatom. Uroczystości towarzyszyła międzynarodowa konferencja naukowa „Cukrzyca – międzynarodowy problem cywilizacyjny”. Zapowiedziano także polsko-ukraińską społeczną akcję badań profilaktycznych „Cukrzyca. Wygrajmy razem!”. Bezpłatne badania przesiewowe pod kątem cukrzycy odbyły się dzięki uprzejmości firm Bayer Sp. z o.o. oraz Synevo Ukraine. Po raz pierwszy w historii medycyny użyliśmy testów HbA1c na tak dużą skalę (5 tys. osób w obydwu krajach). U 600 osób, które nie wiedziały, że są chore, wykryto cukrzycę. To było pierwsze w Europie badanie przesiewowe, z użyciem pomiaru hemoglobiny glikowanej – jedynego wiarygodnego wskaźnika dla osób, które nie są na czczo.
Na konferencji „Cukrzyca – międzynarodowy problem cywilizacyjny” wykłady wygłosili m.in.: prof. Martin Füchtenbusch, dyrektor Centrum Diabetologicznego Marienplatz w Monachium, prof. Alexey V. Zilov z Kliniki Endokrynologicznej w Moskwie, prof. Vitaliy G. Majdannyk – główny pediatra Ukrainy, prof. Bolesław Rutkowski – konsultant krajowy w dziedzinie nefrologii oraz prof. Grażyna M. Rydzewska – konsultant krajowy w dziedzinie gastroenterologii. Omówiono m.in. sytuację chorych na cukrzycę w Polsce i na Ukrainie; patogenetyczny związek między cukrzycą a onkogenezą; znaczenie hemoglobiny glikowanej w diagnostyce i leczeniu cukrzycy.

„Sprawdź cholesterol u dziecka!” na 10-lecie Nagrody

Wysokie stężenie cholesterolu to coraz większy problem cywilizacyjny. Dotyczy to także dzieci. Dlatego społeczna akcja badań profilaktycznych odbywała się pod hasłem „Sprawdź cholesterol u dziecka!”.

Badania stężenia cholesterolu mają na celu zidentyfikowanie dzieci z grupy ryzyka wystąpienia w przyszłości chorób serca, które w krajach wysoko uprzemysłowionych są obecnie najczęstszą przyczyną przedwczesnych zgonów. Co drugi mężczyzna i co trzecia kobieta po 40. roku życia umiera właśnie z powodu chorób serca. Miażdżyca, która prowadzi do zawałów serca, udarów i znacznie skraca życie, rozwija się wcześnie – u dzieci poniżej dziesiątego roku życia. Pierwsze blaszki miażdżycowe zaczynają odkładać się już w drugim roku życia – wyjaśniała prof. Bożena Werner, kierownik Oddziału Klinicznego Kardiologii i Pediatrii Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego WUM.

Oczarowani Prof. Malińskim

Kapituła przyznała Międzynarodową Nagrodę Zaufania „Złoty OTIS 2014” prof. Tadeuszowi Malińskiemu, światowej rangi naukowcowi, wynalazcy i wielkiemu Polakowi. Jest on wybitnym specjalistą w dziedzinie inżynierii biochemicznej. Jego interdyscyplinarne prace dotyczą biotechnologii, biochemii oraz medycyny. Za swoje osiągnięcia został dwukrotnie nominowany do nagrody Nobla w dziedzinie medycyny oraz chemii.

Wykład profesora Tadeusza Malińskiego o roli tlenku azotu w funkcjonowaniu tkanek został entuzjastycznie przyjęty. Tak zaczęliśmy nasze doświadczenie z wykładami, które zmieniają nasze myślenie o zdrowiu.

Wykłady Mistrzów

Po raz pierwszy w historii Nagrody Zaufania”, ceremonia wręczenia statuetek „Złoty OTIS 2015” została połączona z sesją wykładową „Zdrowie – innowacje i kontrowersje”.

Ich celem było zainspirowanie wszystkich uczestników do nowych refleksji o medycynie. Wysłuchaliśmy wykładów: prof. Marka Rudnickiego „Niewyjaśnione wyleczenie nieoperacyjnych nowotworów – złe rozpoznanie czy cud?”, prof. Włodzimierza Jarmundowicza „Pierwszy na świecie przeszczep węchowych komórek glejowych pobranych z mózgu pacjenta z przerwanym rdzeniem”, prof. Aleksandra Sieronia „Zobaczyć niewidzialne w onkologii – o metodzie fotodynamicznej” oraz dr. Wojciecha Gryty „Nintedanib – przełom w leczeniu samoistnego włókniaka płuc (IPF)”. Sesję zamknęła prof. Barbara Górnicka wspomnieniem „Profesor Stefan Kruś – życia felieton przekorny”.

W ten sposób rozwijamy formułę wielotematycznej sesji wykładowej. Wybieramy tematy służące poszerzaniu wiedzy, niezależnie od specjalizacji zawodowej. Wykład profesora Marka Rudnickiego w ciągu jednego popołudnia wygenerował ponad sto tysięcy cytowań w internecie.

„Kostka-Ramię. Wygraj życie!”

Niewiele osób w Polsce słyszało o pomiarze wskaźnika „kostka-ramię”: to badanie jest wykonywane zbyt rzadko. Z reguły przeprowadzają je kardiolodzy i angiolodzy u osób, które są już poważnie chore. A trzyminutowy pomiar ciśnienia we wszystkich kończynach powinien być wykonywany rutynowo podczas okresowych badań ogólnych, w ramach podstawowej opieki zdrowotnej. Warto mierzyć wskaźnik „kostka-ramię” raz w roku, szczególnie u osób po 50. roku życia. To proste badanie może ustrzec nas przed możliwością udaru niedokrwiennego mózgu lub niedokrwieniem tętnic, grożącym amputacją nogi.

Od maja do listopada 2016 r. przebadaliśmy ponad 2000 osób.

Prof. Bankiewicz zachwycił gości

Uroczystości towarzyszyła IV sesja naukowa „Zdrowie – innowacje i kontrowersje”. Goście wysłuchali wykładów prof. Krzysztofa Bankiewicza o leczeniu choroby Parkinsona, dr Moniki Daneckiej-Długosz o terapii pacjentów z agresywnym chłoniakiem.

Międzynarodową Nagrodę Zaufania Złoty OTIS 2017 otrzymał prof. Krzysztof Bankiewicz, neurochirurg i neurolog z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco, który dokonał przełomu w leczeniu choroby Parkinsona, a jego odkrycie otwiera drogę do leczenia także innych chorób mózgu.